Argumentatie van D66 Tilburg inzake de Mall (AvenTura)

De Fractie van D66 Tilburg geeft in dit document aan welke overwegingen tot het afwijzende standpunt van de fractie geleid hebben. Achter veel van de punten schuilt een uitgebreide afweging, maar om het overzichtelijk te houden, beperken we ons tot de hoofdlijnen.

Inleiding

Het college van Burgemeester en Wethouders heeft de haalbaarheid van de Mall getoetst aan in totaal 14 criteria. Deze voorwaarden hebben voor de D66-fractie niet allemaal een gelijk belang en zijn vaak samen onder één noemer te vangen. De D66-fractie heeft haar standpunt dan ook uitge-splitst in de volgende 7 thema’s:

- Complementariteit;

- Gevolgen bestaande detailhandelstructuur;

- Economische crisis;

- Focus op Binnenstad, Piushaven, Spoorzone e.d.;

- Verkeer en luchtkwaliteit;

- Natuur en milieu;

- Financiering.

De D66-fractie wil vooropstellen dat zij het concept van een Mall ook in Nederland mogelijk acht. De vraag die nu beantwoord moet worden is of de Mall in deze vorm en omvang, op deze locatie en in de huidige economische tijden verantwoord is?

Wij zullen aan de hand van de genoemde 7 thema’s helderheid verschaffen over de weging van de door het college aangereikte onderbouwing van de Mall in Tilburg (AvenTura).

Complementariteit

Een van de grote discussiepunten is en zal altijd blijven of de Mall complementair kan zijn: dat wil zeggen dat het een aanvulling is op het bestaande aanbod aan winkels. De D66-fractie heeft sterke twijfels of het geschetste concept ook in de gepresenteerde vorm gerealiseerd zal worden.

Onduidelijk blijft wat nu precies door het college als complementair wordt gezien. Bovenden is het juridisch niet hard uit te sluiten dat de Mall tot een meer regulier winkelcentrum uitgroeit. Er zijn nog geen harde toezeggingen van topmerken of winkelketens die bijvoorbeeld hun XXL-versie in de Mall zouden willen vestigen. Bovendien sluit het concept niet op voorhand de aanwezigheid van bijvoorbeeld een supermarkt of meubelzaken uit, terwijl ons inziens supermarkten de ruggengraat vormen van de bestaande wijk- en buurtwinkelcentra en er voor meubels ingezet wordt op het AaBe-complex bij de Piushaven.

De gemeente kan alleen via privaatrechtelijke weg de complementariteit afdwingen, dat is voor D66 Tilburg niet voldoende hard als garantie dat er een aanvullend aanbod komt.

Conclusie: D66 Tilburg is van mening dat het college onvoldoende de complementariteit van de Mall kan garanderen, op grond waarvan ook de gevolgen voor de bestaande winkelstructuur niet goed in te schatten is.

Gevolgen voor bestaande detailhandelstructuur

Los nog van de gevolgen voor de bestaande detailhandelstructuur als de Mall niet complementair is, heeft de D66-fractie ook oog voor de gevolgen van een Mall conform het concept dat nu voor-gesteld wordt (en daarmee complementair zou moeten zijn). De onderzoeken en beleidsnota’s die het college heeft overlegd, laten zien dat de komst van de Mall tot 17% omzetdalingen kan leiden in de wijkwinkelcentra zoals Westermarkt, Heyhoef en Wagnerplein. Voor de binnenstad wordt gesproken over 12.201m2 leegstand en daarbij is volgens de rapportages nog niet eens rekening gehouden met de gevolgen voor de horeca. De Mall zal een onevenredig negatief effect hebben op de levensvatbaarheid van deze winkelgebieden. Het college houdt hier onvoldoende rekening mee. Nederland staat bekend om zijn fijnmazige detailhandelstructuur (winkels in de nabijheid van de woningen en sterke stadscentra) en moet daar trots op zijn.

Het college gaat er vanuit dat leegstand vanzelf ingevuld wordt door nieuwe ondernemers en dat de huren zullen gaan dalen. D66 Tilburg is van mening dat het college zich hierbij te optimistisch opstelt. Voordat huurprijzen gaan dalen zullen enkele jaren leegstand geweest moeten zijn.

Daarnaast verwacht het college veel van het zogenaamde flankerend beleid. Dit is beleid dat er op gericht is om met financiële middelen de negatieve effecten van de Mall te compenseren. De D66-fractie ziet de noodzaak van dit beleid in, maar is van mening dat dit (grotendeels) gefinancierd moet worden door projectontwikkelaar OVG en niet door de gemeente. Wanneer men de stukken bestudeert, dan ziet men echter dat er weinig garantie wordt gegeven dat OVG ook daadwerkelijk gaat betalen. Het college erkent dat het nog niet zeker dat of een bijdrage van OVG juridisch af-dwingbaar is. Ten slotte is D66 benieuwd naar de details van het flankerend beleid. Het college komt nu niet verder dan een eerste aanzet, die veel open eindjes en onduidelijke plannen bevat.

Conclusie: D66 Tilburg is van mening dat de gevolgen voor bestaande winkelcentra onevenredig negatief zijn. Daarnaast zien wij duidelijke risico’s dat het flankerend beleid, dat nu nog niet meer is dan een eerste aanzet, niet goed van de grond gaat komen en uiteindelijk toch grotendeels voor rekening van de gemeente komt.

Economische crisis

De D66-fractie is van mening dat de vestiging van de Mall in het huidige economisch klimaat een verkeerd signaal is. In tijden dat de bestaande middenstand het al zwaar heeft om het hoofd boven water te houden, wordt het toekomstperspectief nog donkerder door de vestiging van de Mall. Wij denken dat we in de huidige tijd onze ondernemers juist moeten stimuleren om te blijven investeren in hun zaken en dat de gemeente samen met hen moet optrekken door te blijven investeren in de binnenstad en de wijkwinkelcentra.

Focus op binnenstad, Piushaven, Spoorzone e.d.

D66 Tilburg constateert dat de rapportages een vrij negatief beeld schetsen van de huidige binnen-stad, het imago wordt matig genoemd. Dit vraagt om actie, daarover is de D66-fractie het eens met het college. De D66-fractie is het vervolgens niet eens met de koers die wordt gekozen om wat aan het negatieve imago qua winkelen te doen. Het college zet in op het plan om buiten de binnenstad een Mall te vestigen, met alle hiervoor geschetste gevolgen voor onder andere de binnenstad. De D66-fractie zet het geld dat nu aan de Mall wordt besteedt liever in op doorzetting van het beleid van de afgelopen jaren: investeringen in de Binnenstad, de Spoorzone, de Piushaven en het Vee-marktkwartier. Daar liggen concrete kansen en de D66-fractie is van mening dat de vestiging van een Mall niet tot gevolg mag hebben dat de focus van deze projecten af gaat.

Verkeer en luchtkwaliteit

Hoogwaardig OV

Het college en OVG stellen voor dat er een (hoogwaardige) busverbinding komt naar de Mall. Ten eerste is de vraag of een busverbinding hoogwaardig is? Daarnaast zijn er onzekerheden over de exploitatie. OVG zal de eerste 3 jaren eventuele tekorten dekken, daarna zal de provincie – mits de lijnen rendabel zijn! – de exploitatie over nemen. Wanneer de lijnen niet rendabel blijken te zijn, dan draait de gemeente op voor de kosten. Naast de kosten voor het flankerend beleid wederom een mogelijke kostenpost voor de toekomst die door het college niet benoemd wordt.

Verkeer

Bezoekers aan de Mall zullen, ondanks de hoogwaardige OV-verbinding voor het grootste gedeelte met de auto komen. De nu al langzaam dichtslibbende wegen in en rond Tilburg krijgen er dus nog extra verkeer bij. Het college houdt als ijkpunt voor het drukste moment de avondspits aan. De D66-fractie heeft daar twijfels bij, want de Midden-Brabantweg staat geregeld in het weekend – wanneer de Mall ook het drukste zou moeten zijn – vast met verkeer naar de Efteling en die piek zou als ijkpunt gebruikt moeten worden, hetgeen kan leiden tot heel andere uitkomsten. Daarnaast leidt de locatie Stadsentree Noord tot extra verkeer op de bestaande stadswegen. Hoe verhoudt dit zich tot het streven om de Ringbaan West rustiger te maken?

Verder rekent de gemeente met een gemiddelde bezetting van 3 personen per auto. D66 Tilburg heeft twijfels of zo’n gemiddelde gehaald wordt en of dat niet lager moet zijn. Ook een deel van Rijkswaterstaat lijkt niet akkoord met dit uitgangspunt. Dit uitgangspunt is wel essentieel bij de berekening van het aantal autobewegingen, want wanneer met 2 personen per auto wordt gerekend, resulteert dit in 1/3 meer verkeer. De vraag is dus of de rapportages van het college een waarheids-getrouw beeld geven van de gevolgen. De D66-fractie is van mening dat de Mall tot een onaan-vaardbare toename van het verkeer in en rond Tilburg zal leiden. Mocht dit tot knelpunten leiden, dan vinden wij dat die voor rekening van OVG moeten komen, maar ook hier blijkt weer dat over dit soort kostenverhaal geen duidelijke afspraken zijn gemaakt, met als risico dat kosten voor de gemeente komen.

Luchtkwaliteit

Ook bij de luchtkwaliteit is uitgegaan van de verkeerscijfers van Goudappel en dus gebaseerd op 3 personen per auto. D66 Tilburg stelt zich dus de vraag hoe realistisch de luchtkwaliteitsrapportage daarmee is. Opvallend is ook hier weer de toename van geluid en verslechtering van luchtkwaliteit op de Ringbaan West. Een weg die door de gemeente de afgelopen jaren juist speerpunt van beleid was om het verkeer te verminderen (door aanleg tangenten). Het lijkt erop dat die inzet hierdoor deels teniet wordt gedaan. Het college stelt dat aan alle wettelijke normen wordt voldaan, maar dit kan niet verhullen dat een Mall tot meer verkeer zorgt en daarmee ook voor een verslechtering van de luchtkwaliteit en meer geluidsoverlast.

Conclusie: De D66-fractie heeft grote twijfels bij de rapportages over verkeer en luchtkwaliteit. Wij zijn van mening dat van de verkeerde uitgangspunten is uitgegaan en dat de gevolgen van de Mall voor de stad en de toeleidende wegen daarmee onvoldoende in beeld zijn. Wel leidt een Mall tot meer autoverkeer, de hoogwaardige OV-verbinding zal dit niet opvangen, wat ook tot meer milieubelasting leidt.



Natuur en milieu

De Provincie Noord-Brabant heeft voor de ingreep in de natuurwaarden het laatste woord. Wat het referendum ook op zal leveren, de Provincie behoudt haar bevoegdheid om te concluderen dat de Mall een onaanvaardbare aantasting is van de Ecologische Hoofdstructuur (EHS). De rapporten bieden daar zeker aanleiding voor, want de Mall leidt tot een aantasting van meerdere hectaren natuur. Bovendien zijn de zogenaamde “Groene Mal”-partners helemaal niet akkoord met de Mall op de locatie Stadsentree Noord. (In het Project de Groene Mal werkt de gemeente met diverse organisaties, waaronder Natuurmonumenten en de lokale natuur- en milieuvereniging, aan natuur-ontwikkeling rond de bestaande stad). Er zit een groot risico op langdurige juridische procedures, waarbij de het twijfelachtig is of de door het college gevolgde redenering, dat inbreuk op de EHS hier mogelijk is, stand kan houden.Naast de gevolgen voor de EHS heeft de vestiging van de Mall ook gevolgen voor de luchtkwaliteit in en om de stad. Hierboven meer onder het kopje Verkeer en luchtkwaliteit.

Conclusie: De D66-fractie is van mening dat er veel onzekerheden zijn of de ligging in de EHS tot gevolg heeft dat de Mall mogelijk is op de locatie Stadsentree Noord.

Financiering

Bij het dossier zit ook een brief van OVG over de financiering. Deze blinkt uit in vaagheden en onzekere beloftes. Zoals hierboven al aangegeven komen er flinke kosten op de gemeente af en de vraag is of we die als gemeenschap moeten willen betalen. We moeten met het risico rekening houden dat OVG ze niet gaat vergoeden en we dus zelf in onze begroting ruimte moeten maken. De geschiedenis van het Midi-theater laat zien dat dit van tevoren goed afgedicht moet worden. De D66-fractie ziet hierin te veel onzekerheden voor de gemeente.

Eindconclusie

De D66-fractie ziet te veel onzekerheden inzake de Mall, want:

(1) het is de vraag of het college de complementariteit juridisch kan verankeren;

(2) de Mall zal een grote aantasting worden van de bestaande detailhandelstructuur, bovendien is het flankerend beleid niet voldoende uitgewerkt;

(3) de Mall is in het huidige economisch klimaat geen goed initiatief;

(4) het risico is groot dat de focus verdwijnt op grote projecten in de binnenstad;

(5) er zijn veel twijfels over de voorgelegde rapportages over verkeer en luchtkwaliteit;

(6) het is een inbreuk op de aanwezige natuur en een vergroting van de milieubelasting;

(7) de gemeente kan de rekening krijgen van (het gebrek aan) de nodige financiering.

Onze eindconclusie is dan ook dat het collegestandpunt dat de Mall haalbaar is, zeker voor meer discussie vatbaar is, te veel onzekerheden bevat en grote risico’s bevat op negatieve effecten voor Tilburg.

De D66-fractie is dus tegen de Mall en adviseert NEE te stemmen bij het referendum van 4 juni aanstaande. Dit referendum wordt door de huidige coalitie op de verkeerde manier ingezet. Maar de burgers zijn op 4 juni aan het woord. We gaan er van uit dat de burgers hun mening op basis van bovenstaande argumentatie kunnen vormen.

D66-ers zeggen derhalve op 4 juni: "JA voor Europa, NEE tegen de Mall".

Deel via: